Zorgen dat de puzzel van mijn loopbaan past !

    Stap 29 : Fabricando fabricamur (door te maken worden we zelf gemaakt).

We komen op het einde van ons stappenplan. Ik vertrouw erop dat je daadwerkelijk in de actie bent gestapt en dat je de eerste vruchten aan het plukken bent. Mogelijks ben je zelfs heel tevreden met je resultaten. Of stel je je opnieuw de vraag naar de 'zin' van wat je aan het doen bent ? Wat je eerst zinvol vond kan na verloop van tijd terug omslaan in de vraag 'is het wel de moeite?' of krijgt het terug een karakter van 'doet het er wel toe?'. Het zinvolle leven, het leven in vrijheid, vol levende spanning, uitdaging, betekenisvolle bijdrage, beschouw ik als de basis van een gelukkig leven. Geluk in de loopbaan zal dan hierook nauw verwant aan zijn.

Hoe bewaak je echter de zin voor jezelf ? Hoe bewaak je dat je voor dingen kunt 'blijven gaan' ? In eerste instantie heeft dit te maken met een gerichtheid op de innerlijke samenhang van de dingen voor jezelf. Dit betekent de samenhangen zien, vinden en tot stand brengen die belangrijk zijn voor jezelf, die kenmerkend zijn voor jezelf. Welke zijn de lijnen in je ideeën en de dingen die je doet ? Wat beroerd je en heeft voor jezelf een bijzondere betekenis ? Dit kan liggen in gesprekken, vriendschap, gezelligheid, samenwerking, bezigheden, het aan iets werken, muziek, kunst en nog veel dingen meer ... Het zal belangrijk zijn om hier bewust mee bezig te blijven. Een vorm waarlangs je hier bewust mee bezig kunt blijven is het uitschrijven.

In verschillende stappen in dit stappenplan stimuleerden we je om een reisjournaal bij te houden. Het geschreven woord is immers een voortreffelijk medium waarmee je in de formulering een vorm voor jezelf en je leven kunt vinden. Het papier dat beschreven wordt, wordt een spiegel waarin het 'ik' kijkt, en waarbij het spiegelbeeld terugwerkt op het ik. Wie op schrift een zaak beargumenteert, argumenteert vooral met zichzelf. Voor het schrift geldt daarom als grondregel fabricando fabricamur : door het vormen wordt het ik gevormd, door het schrijven wordt het ik geschreven. In het schrift krijgt het ik de gewenste afstand tot zichzelf, waardoor het zich van buitenaf kan beschouwen en waardoor het van buitenaf een invloed op zichzelf kan uitoefenen. Er ontstaan een vrije ruimte waarin het ik met zichzelf spelt, zich vormt en transformeert, terwijl het naar zichzelf kijkt alsof het om een ander gaat. Bij ieder spoor dat een schrijvende hand achterlaat ontdekt het zichzelf en geeft het zichzelf vorm, knoopt het en netwerk van structuren en vormt het een weefsel waarbinnen het kan leven. Bij het schrijven herinnert het ik wat het was, vat het in begrippen wat het nu is, en gaat het dromen van wat het nog kan worden. Het vertellen en het oschrijven wordt een proces van reflectie, en pas in de loop van dat proces wordt het verhaal van het leven geschreven, dat niet identiek is aan het 'werkelijke' verhaal. Zo krijgt het kunstwerk van het leven contouren, met al zijn lijnen en breuken, facetten en fragmenten.

Dit is ook de reden waarom ik pleit om, en vooral als je een overgang naar iets nieuw volledig wil maken, in je pen te kruipen en regelmatig een verslag van je activiteiten naar jezelf te schrijven. In het begin is het een moeilijke activiteit. Na verloop van tijd krijg je de gewoonte. Reisverslagen aan jezelf zijn een vorm om in de blijvende zingeving te stappen en een duurzame basis te leggen naar bijvende zin én geluk in je loopbaan.

(Dit stukje werd mede geïnspireerd door Wilhelm Schmid. Handboek voor de levenskunst, Ambo)

Het aantal mensen dat uitstelgedrag heeft neemt toe. De Canadese psycholoog Piers Steel komt in zijn onderzoek tot de vaststelling dat het aantal mensen dat uitstelgedrag rapporteert met 53 % gestegen is tussen 1982 en 2005. Meer en meer mensen lijken de 'neiging te hebben om dingen naar morgen te verplaatsen'. Inmiddels is er ook heel wat onderzoek naar gebeurd. In het recente mei-nummer van het tijdschrift psychologie worden een aantal resultaten samengevat. De belangrijkste rode draad én verklaring voor dit fenomeen lijkt wel te liggen in een persoonlijkheidstrek. Uitstellers lijken heel laag te scoren op zorgvuldigheid. Ze zijn bovengemiddels laks, onbezonnen, genotzuchtig en ongedisciplineerd. Ze lijken ergens het 'genieten' na te streven.

De vraag is echter wat je eraan kunt doen als het uitstelgedrag diep in de persoonlijkheid geworteld zit. Volgende tips kunnen misschien helpen :

- Verban iedere afleiding van je werkplek : geen radio, geen televisie, liefst ook geen telefoon. Zet je mobieltje uit en laat je mailprogramma gesloten !

- Houd op om jezelf te vertellen hoe lastig of saai de taak is die voor je ligt en ga er gewoon mee aan de slag, ook al is het maar 10 minuten. Zo krijg je de kunst om er-een-begin-aan-te maken onder de knie.

- Focus in moeilijke momenten op de beloning. Weer een stapje dichter bij je resultaat !

- Probeer lange termijn doelen te vertalen in een aantal korte termijntaken, zodanig dat je de tijd tussen inspanning en opbrengst verkort. Beloof jezelf ook een kleine beloning als je een deeltaak hebt afgewerkt.

- Hoe vager je voornemens, hoe makkelijker je ze uitstelt. Maak je plannen dus concreet en neem de hindernissen die je voorziet me. Voorbeeld : 'Volgende zaterdag breng ik mijn financiële papieren in orde. Ik koop hiervoor twee mappen, vraag aan mijn partner om de werktafel vrij te houden. Als Mieke vraagt om mee uit winkelen te gaan zeg ik nee. Als het niet afgewerkt is, ga ik zondagavond verder.

(gebaseerd op 'Morgen begin ik', Psychologie-magazine, mei 2006)

    Omgaan met 'vallen'.

Is het je ook al opgevallen dat kinderen, wanneer ze gevallen zijn, het wel even uitschreeuwen van de pijn, maar zich onmiddelijk terug gaan oprichten en de val met de eraan verbonden pijn enkele minuten later wel vergeten zijn ?

We kunnen hier van leren. Was het niet Confucius die zei : "Het mislukken ligt niet in het vallen; het mislukken ligt veeleer in het falen om terug op te staan." ? Er bestaat niet zoiets als mislukken, enkel resultaten tellen. We zijn immers voortdurend bezig met het creëren van resultaten in ons leven. En sommige initiatieven zijn minder, andere meer succesvol. Eerder in deze blog heb ik de uitspraak van Edison reeds aangehaald met zijn beroemde uitspraak : "Ik ben niet mislukt, ik heb alleen 10.000 manieren gevonden waardoor een lamp niet werkt !". Richt je daarom op wat net wél werkt, op de positieve zaken die je meemaakt en probeer deze te versterken !

Zit jij ook met een vraag rond het 30-stappenplan ?

Mail mij deze en enkele dagen later ontvang je het antwoord !

Een eerste vraag : Ik voel een enorme weerstand om voor mezelf een aantal doelstellingen te formuleren. Wat kan ik hieraan doen ?

    Stap 28 : Creëer lege ruimte en blijf contact met jezelf onderhouden !

Het kan heel vreemd lijken. Zo aan het eind van een omvangrijk stappenplan het thema leegte aan te snijden. Leegte roept veel associaties en beelden op en kent vele verschijningsvormen. Variërend van een onherbergzaam, verlaten en uitgestroven landschap tot een leven zonder doel of bestemming. Deze verschijnselen van leegte worden door velen meestal niet verhoopt of verlangd maar eerder vermeden of ontvlucht. Om deze niet gewenste leegte te ontlopen, storten sommigen zich op hun werk of leven ze zich uit in hun hobby. Soms tot aan de verslaving toe.

Daarnaast is er een leegte als levensvorm, die ook niet hoog staat aangeschreven : het is de leegte van het nietsdoen. We zijn aangeleerd om de handen uit de mouwen te steken, om productief te zijn, om iets nuttigs te doen, om verantwoordelijkheid op te nemen. Je tijd verlummelen is tijd weggooien.

Dan is er de leegte die met wachten te maken heeft, van het niets meer verwachten.

Tenslotte, tegenover al de vormen van leegte en wachten, bestaat er een spirituele leegte bij een aantal mensen die vaak letterlijk en figuurlijk teveel aan hun hoofd hebben. Ze hebben het druk, te druk, voelen zich gestrest en weten haast niet hoe ze alles af moeten krijgen. Tijd is altijd te kort. Onthaasten of vertragen, is fictie voor ze. Een lege, nog oningevulde tijd klinkt dan als een verre echo van het verlangen, dat mogelijk tijdens een vakantie zijn invulling vindt. anderen vinden de weg naar een van die kloosters of priorijen waar al eeuwen de stilte van het wachten en het zwijgen wordt beoefend. Zij die daar verblijven leven op het ritme van de getijden. Al zingend en biddend, mediterend en werkend, wachten en waken zij. Zij bieden onderdak of een luisterend oor aan hen die aankloppen om voor even vanuit hun hectische bestaan op adem te komen, om even in de bron van de stilte bij zichzelf te komen. Zo zie ik in bedrijven pleidooien ontstaan naar het beoefenen van 'mindfullness', vormen van joga of tai-chi, vormen van mediteren. De pleidooimakers argumenteren dat het een ontvankelijk wachten creëert, waardoor de productiviteit naar omhoog gaat. Leegte creëert tussenruimte, ruimte waarin je een ontvankelijkheid opbouwt naar andere oplossingen en creativiteit.

Hoe schep jij leegte voor jezelf en bewaar je je ontvankelijkheid voor een ander,  de ander of het andere ?

In het paasweekeinde wens ik alle bezoekers van deze blog even te bedanken (inmiddels 6000 !) met een bijzonder gedicht :

Spreek ook jij,

Spreek als laatste,

Spreek je uit.

Spreek –

Maar scheid het ja niet van het nee.

Geef zin aan wat je zegt :

Geef het schaduw.

Geef het schaduw genoeg,

Geef het net zoveel

Als je om je heen verdeeld weet tussen

Midnacht en middag en midnacht.

Kijk om je heen:

Zie hoe levend het overal wordt –

Bij de dood! Levend !

Waar spreekt wie schaduwen spreekt.

Maar nu schrompelt de plek waar je staat:

Waar ga je heen, zonder

Schaduw, waarheen ?

Stijg op. Tast omhoog.

Dunner word je, onherkenbaarder, fijner !

Fijner : een draad

Waaraan hij afglijden wil, de ster:

Om beneden te zwemmen, beneden,

Waar hij zijn glans ziet in de diening

Van dolende woorden.

(Paul Celan)

    Plezier hebben.

Herinner je je wanneer je plezier had als kind ? Wanneer je gierde van het lachen, wanneer je achternagezeten werd en rond de tafel in kringetjes draaide, of wanneer je omhoog geworpen werd en telkens de opwinding ervaarde en vroeg naar meer. Nog eens omhoog geworpen te worden, nog eens verstoppertje te spelen, nog eens ...

We zijn het creatiefst en productiefts als we plezier hebben. We zijn ook veel aangenamer in de omgang als we kunnen lachen. We onthouden ook veel zaken beter als we opgewekt en goedgezind zijn. Wacht daarom niet tot het week-end, of de vakantie om je goed humeur te bewerkstelligen. Begin daar nu aan. Je kunt je bijvoorbeeld herinneren wanneer je het meest plezier had in het afgelopen jaar. Wat deed je toen ? Wat bracht de glimlach teweeg op je gezicht ? Welke (kleine) activiteit kun je vandaag herhalen ?

Maak er een sport van om iedere dag, als is het maar een paar minuten, iets grappig, leuks én ontspannend te doen ...

   Stap 27 : Blijf de goede afspraken met jezelf koesteren, oa. blijf ten allen tijde je best doen !

Hoe gaat het vandaag met de realisatie van je loopbaanplan ? Je acties zullen zeker al tal van reacties ontlokt hebben bij anderen, je collega's, je baas, je partner, ... Sommige zaken zullen intussen goed verlopen zijn, andere zullen waarschijnlijk tot een ander resultaat leiden dan datgene wat je verwacht.

Je gaat hierbij jezelf spontaan beoordelen. En het is van belang om te vermijden dat je jezelf zaken kunt verwijten.

Vermijden dat je jezelf dingen gaat verwijten kun je doen door op voorhand een aantal afspraken te maken. Een viertal afspraken met jezelf kunnen hierbij een enorm verschil maken. Ten eerste kun je met jezelf afspreken om enkel deze dingen te doen die je meent (voor jezelf). Dit lijkt voor de hand te liggen, maar het is niet zo simpel omdat we altijd wel anderen in onze nabijheid hebben die van ons verlangen om sommige dingen 'anders' aan te pakken. De tweede afspraak is om niets persoonlijk te nemen. Indien je feedback krijgt van anderen rond de zaken die je onderneemt, dan zit daar altijd een kleine projectie in van hun eigen realiteit (die soms wel gekenmerkt is door een eigen onvermogen om ook in de actie te stappen). Ten derde kun je vermijden om teveel veronderstellingen te maken. Wat anderen echt beweegt of denken (oa. over jou) is vaak moeilijk te achterhalen. Het enige wat je kunt doen is je eigen intenties helder communiceren en misverstanden te vermijden. Je richten op heldere eigen communicatie bespaart je veel leed. Ten vierde kun je je voornemen om ten allen tijde je best te doen. Wanneer je je best doet vermijd je een proces van zelfbeschuldiging en teleurstelling wanneer het minder goed gaat.  Op dat moment kun je het jezelf beter vergeven wanneer de dingen niet 100 % lopen zoals verwacht. je kunt immers altijd zeggen : "...., je hebt je best gedaan."

Deze afspraken met jezelf vormen een garantie dat je trouw blijft aan jezelf en op een open en integere manier met je veranderingsproces blijft omgaan. Het is tevens een levenshouding die je met een zekere lichtheid door je loopbaan zal laten evolueren, waardoor je je betrokkenheid, je passie  en je geluk in de continuïteit zult blijven waarborgen.